Vakschool voor meisjes van plezier Kiyoko Murata

Met Vakschool voor meisjes van plezier neemt Kiyoko Murata je mee naar het begin van de twintigste eeuw in Japan, waarmee een aangrijpend en grotendeels vergeten stukje geschiedenis tot leven komt. Gebaseerd op een waargebeurde courtisane-staking schetst deze roman een wereld waarin jonge meisjes nauwelijks controle hebben over hun eigen lot.

Het verhaal volgt de vijftienjarige Aoi Ichi, die door haar ouders wordt verkocht aan een exclusief bordeel in Kumamoto. Alleen al dat uitgangspunt maakt direct indruk. Door haar jonge leeftijd voelt alles wat ze meemaakt extra beklemmend. Murata beschrijft in een wereld die tegelijk fascinerend en schokkend is — een combinatie die ervoor zorgt dat je blijft doorlezen.

Het perspectief van een jong meisje

Wat deze roman bijzonder maakt, is het gekozen perspectief. Alles wordt verteld door de ogen van Aoi Ichi, een meisje dat nog volop in ontwikkeling is. Murata weet haar jeugdige blik overtuigend neer te zetten: naïef waar het kan, maar ook scherp op onverwachte momenten.

Zonder dat het verhaal kinderachtig aanvoelt, voel je continu hoe jong ze eigenlijk is. Juist dat maakt het verhaal zo indringend. De manier waarop ze de wereld om zich heen probeert te begrijpen — van de hiërarchie binnen het bordeel tot de complexe omgangsvormen — zorgt voor een unieke leeservaring.

Daarnaast speelt taal een interessante rol. Ichi is ongeschoold en moet niet alleen leren lezen en schrijven, maar ook omgaan met verschillende dialecten. Dit zorgt soms voor afstand in communicatie, wat Murata subtiel verwerkt in het verhaal.

Historische context en research

Het is duidelijk dat Murata uitgebreid onderzoek heeft gedaan. De roman is gebaseerd op historische bronnen, waaronder dagboekfragmenten die als inspiratie hebben gediend voor het hoofdpersonage. Hierdoor voelt het verhaal intiem en authentiek aan.

Een mooie toevoeging is dat zowel de auteur als de vertaler aan het einde van het boek toelichten welke keuzes zij hebben gemaakt. Dit geeft extra inzicht in de totstandkoming van het verhaal en de manier waarop cultuur en taal zijn overgebracht naar de lezer.

Toch voelt het verhaal soms iets afstandelijk. Dit kan echter deels verklaard worden door het perspectief van een jong meisje dat haar gevoelens nog niet volledig onder woorden kan brengen. Het maakte echter wel dat het verhaal soms toch iets te weinig emotie bevat.

De courtisane-staking: een gemiste kans?

Hoewel het boek wordt gepresenteerd als een roman over een historische opstand, ligt de focus vooral op het dagelijks leven in het bordeel. De opleiding, de hiërarchie en de onderlinge verhoudingen worden uitgebreid beschreven — en dat is interessant en leerzaam.

De daadwerkelijke staking, waar het verhaal uiteindelijk naartoe werkt, krijgt echter relatief weinig ruimte. De opbouw naar het moment is sterk, maar wanneer het eenmaal zover is, voelt het alsof het te snel voorbijgaat. Hier had meer diepgang en uitwerking het verhaal nog krachtiger kunnen maken.

Leerzaam, aangrijpend en uniek

Vakschool voor meisjes van plezier is een bijzondere historische roman die je meeneemt naar een wereld die voor velen onbekend is. Het verhaal is soms moeilijk te bevatten door de harde realiteit, maar juist dat maakt het waardevol.

Hoewel de focus op de staking zelf wat uitgebreider had mogen zijn, blijft het een indrukwekkend boek dat inzicht geeft in een belangrijke geschiedenis.

Lees hier een fragment van het boek.